Rente: de gevolgen van het rentespook op de aandelenmarkt

Beleggers zijn geen grote fan van hoge rentes. Wanneer de rente wordt verhoogd door een centrale bank, dalen de koersen dan ook direct. Vaak is een aankondiging waarin wordt aangegeven dat er over nagedacht wordt zelfs al genoeg. Maar waarom heeft een hoge rente vaak een negatief gevolg voor de aandelenmarkt? En hoe kan je je wapenen tegen een hogere rente? In dit artikel lees je alles over de invloed van rente op de aandelenmarkt.

Handleiding rente bij beleggen

De negatieve gevolgen van een hoge rente

Een hoge rente leidt vaak tot dalende aandelenkoersen. Maar waarom eigenlijk? Hieronder brengen we vier oorzaken naar voren voor dit verband.

Reden 1: andere producten worden aantrekkelijker

Beleggers zijn altijd op zoek naar het hoogste rendement. Het relatieve risico van obligaties en spaarrekeningen ligt lager dan dat van aandelen. Wanneer de rente stijgt, stijgen de rendementen op obligaties en spaarrekeningen. Relatief gezien worden deze beleggingsproducten dan ook aantrekkelijker. Veel beleggers verkopen vervolgens een deel van hun aandelen om dit geld in een andere beleggingscategorie te stoppen.

Reden 2: bedrijven lenen geld

Bedrijven lenen regelmatig geld. Dit doen ze om bijvoorbeeld nieuwe investeringen te kunnen doen. Wanneer de prijs van kapitaal toeneemt, wordt het minder aantrekkelijk om te investeren. Bedrijven houden het geld dan op hun rekening waardoor de groei afneemt. Op zich is dit logisch. Bij een rente van tien procent moet het resultaat van de investering een stuk succesvoller zijn dan bij een rente van twee procent.

Bedrijven die veel openstaande leningen hebben kunnen ook in de problemen komen. Leningen hebben niet altijd een lange rentevaste periode. Hierdoor kunnen de huidige uitgaven van een bedrijf stijgen. Dit gaat natuurlijk ten koste van de winst van het bedrijf.

Reden 3: ook consumenten lenen geld

Mensen kopen producten lang niet altijd met eigen middelen. Veel mensen lenen geld om bijvoorbeeld een nieuwe wasmachine of een auto te kopen. Wanneer geld lenen duurder wordt, is het voor minder mensen mogelijk om te consumeren op krediet. Hierdoor daalt de vraag naar verschillende producten en diensten. Een daling van de vraag leidt vervolgens tot economische krimp en lagere winsten voor bedrijven.

Reden 4: minder nieuwe bedrijven

Wanneer de rente hoog staat, is het ook lastiger om aan starterskapitaal te komen. Hierdoor kunnen minder mensen nieuwe projecten en bedrijven opstarten. Nieuwe bedrijven en projecten leiden weer tot meer vraag naar producten en diensten. Op de lange termijn leidt een krimp van economische activiteit dus tot een daling van de aandeelkoersen.

Het grotere plaatje: de huizenmarkt

Huizenbezitters krijgen het extra zwaar te verduren. Onder invloed van een hoge rente, kunnen de vaste lasten immers flink stijgen. De gemiddelde rentevaste periode op een hypotheek bedraagt vaak vijf tot tien jaar. Na deze periode ben je overgeleverd aan de renteontwikkeling op de markt. Een rentestijging van een paar procent kan al snel duizenden euro’s aan extra vaste lasten per jaar betekenen.

Tegelijkertijd zorgt een hogere rente er ook voor dat de prijs van je huis juist afneemt. Dit komt doordat het moeilijker wordt om de financiering rond te komen. Wanneer mensen minder geld kunnen uitgeven, neemt de vraag naar huizen ook af. Bij een gelijk aanbod en een lagere vraag kunnen de prijzen van huizen alleen maar omlaag.

Wereldwijd bezitten veel mensen een huis. Wanneer hun koopkracht afneemt door toegenomen woonlasten, neemt de consumptie van deze mensen vaak weer af. Ook dit zet de aandelenkoersen verder onder druk.

Stijgende rente aandelen

Beleggen & leenproducten

Veel beleggers en investeerders lenen ook geld voor hun beleggingen. Het is vanzelfsprekend niet verstandig om te gaan beleggen met geld van je kredietkaart. Toch kan het in sommige gevallen wel aantrekkelijk zijn. Wanneer het rendement op een huis bijvoorbeeld 8 procent bedraagt en de rente om geld te lenen 3 procent bedraagt, behaal je eigenlijk gratis een rendement van 5 procent.

Wanneer de rente stijgt kan je positieve resultaat echter verdwijnen. Je belegging kan dan plotseling een verliespost worden. Ook beleggingen door middel van allerlei derivaten kunnen minder aantrekkelijk worden. De financieringsrente op derivaten met een hefboom zal immers stijgen.

Waar kan je beter niet in beleggen?

Wanneer de rente stijgt, krijgen sommige sectoren het automatisch lastiger. Het kan dan verstandig zijn om je posities in deze sectoren af te bouwen.

Winkeliers en bedrijven die consumentengoederen produceren

Bij een hogere rente is er minder geld beschikbaar. Mensen hebben geen geld meer over voor een nieuwe televisie of een hippe auto. Reken dus maar dat de koersen van aandelen in deze categorie kunnen gaan dalen!

Bedrijven actief in vastgoed

Bedrijven die bijvoorbeeld vastgoed ontwerpen en bouwen zullen het minder goed doen. De vraag naar huizen neemt immers af, waardoor het rendement ook zal dalen. Dit uit zich vanzelfsprekend in lagere koersen.

Exportbedrijven

Een hogere rente leidt tot een sterkere munt. Het is voor beleggers in andere landen immers aantrekkelijk om hun geld om te ruilen voor de munt waarop je een hogere rente ontvangt. Hierdoor verzwakt de concurrentiepositie van exportbedrijven echter. Het is immers duurder voor landen die met een andere valuta werken om producten in het land met de hogere rente te kopen.

Investeringsbedrijven

Bedrijven waarbij de resultaten samenhangen met de aandelenmarkten zullen het minder goed doen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan investeringsbanken en beleggingsfondsen.

Waar kan je juist wel in beleggen?

Een hogere rente betekent niet in iedere sector rampspoed. Er zijn nog prima opties over om je geld in te parkeren.

Bedrijven die primaire goederen verkopen

We blijven eten nodig hebben. We blijven (basis) kleding nodig hebben. Bedrijven die voorzien in basisbehoeften blijven het ook in slechtere tijden relatief gezien goed doen. Ook bedrijven die vooral aanbiedingen en goedkope producten verkopen blijven het goed doen wanneer de rente stijgt.

Bedrijven met veel geld

Sommige bedrijven hebben een boel geld op de rekening staan. De rente op dit geld neemt toe, waardoor ze een beter resultaat behalen. Op de lange termijn kan het parkeren van grote bedragen echter ook leiden tot minder groei en minder goede resultaten.

De plezierindustrie

Juist in economisch slechte tijden zoeken mensen manieren om de harde realiteit te vergeten. Bedrijven die alcohol en sigaretten verkopen doen het dan bijvoorbeeld goed. Ook aanbieders van budget vakanties kunnen goede resultaten neerzetten.

Bedrijven afhankelijk van de import

Bedrijven die in sterke mate afhankelijk zijn van de import, kunnen juist floreren in tijden van hoge rente. Wanneer de rente stijgt, neemt ook de waarde van de lokale valuta toe. Hierdoor is het mogelijk om relatief gezien goedkoper producten in landen met een andere valuta te kopen. Hierdoor neemt de winstmarge van bedrijven die afhankelijk zijn van de import toe.

Strategie bij een hoge rente

Een hoge rente is niet goed voor de koers van de aandelen. Maar door er strategisch mee om te gaan kan je als belegger nog steeds een leuk rendement behalen. Door middel van deze vijf tips zorg je ervoor dat een hoge rente je niet pakt.

Tip 1: beleggen uitstellen

De aandeelkoersen gaan waarschijnlijk dalen. Hetzelfde geldt voor de prijs van huizen. Het kan dan aantrekkelijk zijn om beleggingen zoveel mogelijk uit te stellen. Wacht een paar jaar tot de bodem in zicht is en koop juist dan veel effecten op. Op die manier behaal je het beste resultaat.

Tip 2: zet je rente vast

Waar mogelijk kan het verstandig zijn om de rente vast te zetten. Wanneer je verwacht dat de rente in de toekomst gaat stijgen, kan je de rente voor een langere periode vastzetten. Op de korte termijn kost dit vanzelfsprekend meer geld. In de toekomst bescherm je je echter tegen hogere vaste lasten en een lager potentieel rendement.

Tip 3: koop de juiste aandelen

Wanneer het weer omslaat en de rentes stijgen, is het verstandig om je aandelenportefeuille hierop aan te passen. In het bovenste lijstje zie je duidelijk welke sectoren het moeilijk krijgen bij een stijgende rente. Verkoop aandelen in deze sectoren en gebruik het geld om aandelen te kopen in een sector die beter presteert bij een hogere rente.

Tip 4: gebruik putopties

Door middel van putopties kan je je portefeuille beschermen tegen een koersdaling. Met een putoptie is het mogelijk om geld te ontvangen wanneer de prijs daalt. Op die manier verzeker je je eigenlijk tegen een daling. Net zoals elke verzekering, kost ook het gebruik van putopties geld. Het betalen van een premie is echter nog steeds beter dan het maken van grote verliezen.

Tip 5: profiteer direct van de daling

Je kan er ook voor kiezen om direct van de daling te profiteren. Dit doe je door short te gaan door middel van derivaten. Wanneer je short gaat, verdien je geld bij een dalende koers. Je kan een stijgende rente op die manier zien als een kans in plaats van een risico!

Waarom verhogen centrale banken de rente?

Centrale banken verhogen de rente om te hoge inflatie tegen te gaan. Inflatie is de stijging van het prijspeil. Een centrale bank heeft doorgaans een zogenaamd inflatie doel. Door het volgen van dit doel, wordt ervoor gezorgd dat de economie stabiel blijft draaien. Hyperinflatie is een situatie die een land ten aller tijden wilt voorkomen.

Door de rente te verhogen, neemt de consumptie af. Hierdoor remt ook de stijging van het prijsniveau. De rente is dus een effectief mechanisme van de centrale banken om de inflatie mee te managen.