Hoe heeft het beleid van de overheden de staatsschuldencrisis beïnvloed?

Hoe kan het dat landen als Nederland en Duitsland niet in grote problemen kwamen na de staatsschuldencrisis, terwijl bijvoorbeeld Griekenland en Ierland al snel in een staatsschuldencrisis terecht kwamen? Alhoewel de kredietcrisis gezien kan worden als de directe aanleiding hebben deze overheden vanzelfsprekend de nodige dingen verkeerd gedaan. In deze deelvraag proberen we duidelijk te maken dat de losse lidstaten een grote verantwoordelijkheid dragen bij deze crisis. We doen dit aan de hand van een voorbeeld: Griekenland.


Griekenland en zijn corrupte regering

Grieks_protestGriekenland bloedt en schreeuwt om de pijn van zijn eigen wonden. Door een ineffectief beleid zijn de tekorten van Griekenland zo sterk opgelopen dat ze er zonder Europese hulp niet meer zonder faillissement uit kunnen komen. In dit voorbeeld brengen we enkele voorbeelden van ineffectief beleid naar voren waardoor het duidelijk wordt dat de noodlijdende lidstaten voor een groot deel zelf verantwoordelijk zijn voor de problemen waarin ze zich in bevinden.


Gebrek aan inkomsten

Binnen Griekenland is er een gebrek aan inkomsten. Vreemde belastingregels en stelsels zorgen ervoor dat het ophalen van geld door de overheid een moeizaam proces is. Belastingontduiking lijkt in veel gevallen onderdeel van de cultuur. Naar schatting gaat ongeveer dertig procent van het BBP om in het zwarte circuit, en per Griek wordt er ongeveer 1.670 euro aan smeergeld betaald om maar zo min mogelijk geld kwijt te zijn aan belastingen. De overheid faalt erin om deze grootschalige ontduiking te bestrijden door een gebrek aan (eerlijke) controleurs en een sterk beleid. 

 

Terugdringen aantal ambtenaren

In Griekenland is er een overschot aan ambtenaren. Nadat een regering verdwijnt blijven de ambtenaren doorgaans, waardoor er meer ambtenaren zijn dan er werk is. Op een populatie van elf miljoen mensen zijn er maar liefst 80.000 ambtenaren in dienst die allemaal worden betaald door de Griekse overheid. Sommige ambtenaren ontvangen zelfs nog een uitkering… terwijl ze al 20 jaar dood zijn!


Vroeg met pensioen

Veel Grieken kunnen al met pensioen wanneer ze 57 jaar oud zijn. In Nederland wordt momenteel gesproken over een ophoging van de pensioenleeftijd om de collectieve lasten terug te brengen. Een lage pensioenleeftijd betekent hoge kosten, hoge kosten die een overheid met enorme schulden nooit kan ophoesten. Wanneer een rijk land als Nederland dit niet kan, moet Griekenland zeker in de problemen komen met zo’n lage pensioenleeftijd. 


Herstructureren of ten onder gaan

Dit zijn slechts enkele voorbeelden van een slecht overheidsbeleid binnen één noodlijdende lidstaat. Door een gebrek aan structuur binnen de verschillende lidstaten gaat er geld verloren, geld dat de overheden nodig hebben om de toch al torenhoge schulden af te lossen. De grootste oorzaak van de staatsschuldencrisis is dan ook de manier waarop veel overheden omgaan met geld, de crisis zal uiteindelijk dan ook alleen maar op te lossen zijn door grove herstructureringen.
Voordat we dieper in gaan op de mogelijke oplossingen bekijken we echter eerst hoe de overheid door middel van begrotingsbeleid invloed kan uitoefenen op de economische situatie binnen een land.